Thuế khoán hộ kinh doanh nhỏ đóng thế nào cho đúng

Thuế khoán là cách đóng thuế dễ nhất cho cửa hàng nhỏ. Không cần tính lợi nhuận, không cần làm báo cáo tài chính, chỉ cần ghi doanh thu ra rồi nộp tiền thuế theo tỷ lệ. Nhiều chủ cửa hàng nghe tới thuế là thấy rối, nhưng thuế khoán thực ra đơn giản hơn nhiều so với thuế theo kê khai.

Điều quan trọng nhất là hiểu mình đang đóng thuế gì. Có thuế khoán, có phí hộ kinh doanh, có bảo hiểm y tế cho người lao động. Ba khoản khác nhau, nộp ở nơi khác nhau, thời hạn khác nhau. Lẫn lộn chỗ này thì phải sửa, mất thời gian.

Cửa hàng nào là hộ kinh doanh thì mình tự biết. Nếu giấy đăng ký của bạn ghi là hộ kinh doanh cá thể thì đúng. Còn nếu đã đăng ký doanh nghiệp thì không áp dụng thuế khoán nữa.

Thuế khoán là gì

Thuế khoán là cách cơ quan thuế ấn định số thuế phải nộp dựa trên doanh thu ước tính của hộ kinh doanh, rồi hộ đó nộp đúng số đó.

Ví dụ cơ quan thuế ấn định cửa hàng của bạn đóng ba triệu một quý, thì bạn nộp ba triệu. Bán nhiều hay ít không thay đổi con số đó. Không cần kê khai doanh thu thật, không cần chứng minh lãi bao nhiêu.

Cách này có điểm tốt là đơn giản. Không phải mở sổ chi phí, không phải tính lợi nhuận, không phải đi tìm chứng từ chi tiêu. Mỗi quý nộp một số tiền, xong.

Điểm bất tiện là người đóng nhiều hơn người thắng. Nếu cửa hàng lãi lớn, mức thuế khoán ấn định vẫn không giảm. Người bán nhiều hàng, thu nhập cao thì đóng nhiều hơn so với khoản thuế theo kê khai. Nhưng phần chênh lệch thường không lớn, và cái sự đơn giản thì đáng.

Ai cũng được chọn thuế khoán khi đáp ứng điều kiện. Hộ kinh doanh cá thể, hộ gia đình, doanh nghiệp nhỏ đều có thể. Điều kiện cụ thể thì hỏi cơ quan thuế địa phương, vì ngưỡng và tỷ lệ có thay đổi theo ngành.

Ba khoản phải nộp khác nhau

Đây là chỗ nhiều người lẫn. Hộ kinh doanh phải nộp ba khoản, không phải một. Trộn lẫn chỗ này thì sổ sách khó đối chiếu, lúc kiểm tra bị hỏi.

Khoản thứ nhất là thuế khoán. Đây là khoản chính, do cơ quan thuế ấn định. Nộp theo quý hoặc theo năm tùy quy định của địa phương. Hóa đơn hoặc giấy nộp tiền thì cơ quan thuế cấp.

Khoản thứ hai là phí hộ kinh doanh. Nộp một lần mỗi năm, thường vào đầu năm. Mức phí cố định theo quy định, không tính theo doanh thu. Cửa hàng nào cũng phải nộp, kể cả cửa hàng không doanh thu.

Khoản thứ ba là bảo hiểm y tế cho người lao động. Nếu cửa hàng có thuê nhân viên, bạn phải đóng bảo hiểm cho họ, theo mức lương và theo tỷ lệ do nhà nước quy định. Không có nhân viên thì không có khoản này.

Ba khoản này nộp ở ba chỗ khác nhau, giấy tờ khác nhau. Nên ghi sổ riêng từng khoản, có thời hạn riêng. Khi nào cũng có thể lấy ra kiểm tra là biết cửa hàng còn nợ gì.

Khi nào thì không phải nộp thuế

Có một ngưỡng doanh thu mà dưới ngưỡng đó thì được miễn. Ngưỡng này do Chính phủ quy định, có thể thay đổi theo thời điểm. Cửa hàng nào nhỏ lắm, doanh thu mỗi năm không đủ ngưỡng, thì không phải nộp thuế khoán.

Nhưng vẫn phải nộp phí hộ kinh doanh. Phí này không liên quan đến ngưỡng miễn thuế. Nhiều người tưởng dưới ngưỡng thì miễn tất cả, thế là thiếu phí hộ kinh doanh.

Cửa hàng vừa mới mở, chưa bán được nhiều, thì nên hỏi cơ quan thuế huyện hoặc quận xem mình có dưới ngưỡng không. Hỏi một lần, có văn bản trả lời, sau đó yên tâm kinh doanh.

Ngoài miễn thuế còn có trường hợp giảm. Có chương trình ưu đãi cho hộ kinh doanh nhỏ, cho hộ sản xuất ở địa phương, cho ngành nghề lao động phổ thông. Nếu rơi vào ngành được ưu đãi thì mức thuế có thể thấp hơn. Phải đăng ký trước, không phải mặc định được giảm.

Ai quyết định mức thuế khoán

Nhiều chủ cửa hàng tưởng mình tự tính ra số thuế phải nộp, rồi thấy số trên tờ khai khác xa. Thực ra mức thuế khoán do cơ quan thuế quyết định, không phải mình tự chọn.

Cơ quan thuế dựa vào doanh thu ước tính của cửa hàng, rồi áp tỷ lệ thuế theo ngành nghề. Ví dụ cùng một mức doanh thu, cửa hàng ăn uống thường có tỷ lệ cao hơn cửa hàng bán vải vóc, vì ngành ăn uống biên lợi nhuận dày hơn.

Doanh thu ước tính thường dựa vào số liệu cửa hàng khai lúc đăng ký, hoặc số liệu của các kỳ trước. Cửa hàng mới đăng ký, khai doanh thu nhỏ, thì mức thuế ban đầu cũng nhỏ. Khi bán được nhiều hơn thì phải kê khai lại, mức thuế cũng tăng theo.

Muốn mức thuế hợp lý hơn thì khai doanh thu lúc đăng ký cho đúng với thực tế. Khai thấp quá thì khi cửa hàng lớn lên, bị ấn định lại cũng phải trả nhiều hơn. Khai cao quá thì lúc đầu đóng nhiều, không cần thiết.

Có thể xin cơ quan thuế xem lại mức thuế nếu thấy bất hợp lý. Ví dụ cửa hàng bị ấn định cao hơn nhiều so với cửa hàng cùng ngành ở bên cạnh. Xin bằng văn bản, có căn cứ thì thường được xem xét.

Đừng nghe lời kẻ làm vụ tiền nhận đăng ký thuế giảm cho rẻ. Có người chào đăng ký hộ kinh doanh giá rẻ, xin mã số thuế mà không cần kê khai, cam kết miễn thuế. Làm vậy là vi phạm, khi bị kiểm tra thì phạt truy thu cả năm, nặng hơn nhiều lần số tiền tiết kiệm được.

Cách kê khai theo quý

Phần lớn hộ kinh doanh khai theo quý, cửa hàng nhỏ cũng vậy. Mỗi quý khai một lần, không khai hằng tháng.

Bước đầu là lấy số thuế cơ quan quản lý ấn định. Bước này ghi trong quyết định cấp mã số thuế hoặc tờ khai kê khai. Biên bản ấn định cũng có ghi. Số thuế này là số mà mình phải nộp mỗi quý.

Bước sau là nộp tờ khai. Tờ khai thuế khoán có mẫu sẵn trên trang thuế điện tử. Bạn điền doanh thu và số thuế phải nộp, rồi nộp online. Không cần đi xa, ngồi tại cửa hàng làm được.

Bước cuối là nộp tiền. Nộp qua ngân hàng, qua bưu điện, hoặc nộp online trên trang thuế. Chọn cách nào cũng được, miễn là giữ giấy nộp tiền cẩn thận.

Hạn chót nộp tờ khai mỗi quý là ngày mười bảy tháng của tháng đầu quý sau. Cửa hàng quên mốc này thì bị phạt tiền chậm nộp, không phạt vì kê khai sai. Hạn chót nộp tiền là ngày cuối tháng đầu quý sau.

Nộp sớm một chút cho an. Có tiền nộp sớm không phí gì, có hạn nhớ cũng nhẹ đầu.

Sổ sách cần lưu gì

Có hóa đơn thì tốt, nhưng sổ sách mới là thứ quan trọng nhất. Thuế khoán không bắt bạn chứng minh doanh thu, nhưng khi bị kiểm tra thì sổ sách chính là căn cứ.

Sổ bán hàng phải ghi đầy đủ. Ngày bán, món bán, số lượng, tổng tiền nhận. Không ghi sổ thì không có cách nào đối chiếu với tiền thật trong két.

Sổ chi phí cũng nên ghi. Ghi chi phí không bắt buộc khi kê khai thuế khoán, nhưng khi có việc thì không có sổ thì chịu thiệt. Cách ghi cho đúng có trong bài ghi chép thu chi mỗi ngày.

Giữ lại hóa đơn đầu vào. Hóa đơn mua hàng, hóa đơn điện nước, hóa đơn thuê mặt bằng. Kỳ sau không có, kỳ sau cần thì khó bổ sung.

Giữ lại giấy nộp thuế các kỳ trước. Mỗi quý một tờ, cất vào một chỗ. Đến kỳ sau lấy ra, biết ngay mình đã nộp đến kỳ nào.

Khi kê khai bị kiểm tra

Cơ quan thuế có thể kiểm tra sổ sách bất cứ lúc nào, đặc biệt khi có dấu hiệu bất thường. Ví dụ doanh thu tăng vọt so với mấy kỳ trước, hoặc giảm sụt bất ngờ.

Khi bị kiểm tra, không cần hoảng. Chuẩn bị sẵn sổ sách, hóa đơn, giấy nộp thuế các kỳ trước. Nếu nộp đủ thì trao đổi nhanh.

Điều quan trọng là sổ sách khớp với tiền thật. Nếu sổ ghi bán một triệu một ngày mà két lại không có tiền, thì khó giải thích. Đó là lý do sổ bán hàng phải ghi thật, không ghi cho có.

Nếu bị yêu cầu bổ sung giấy tờ mà không có, cơ quan thuế có thể ấn định bổ sung. Khoản bổ sung cộng vào số thuế phải nộp. Vì vậy giữ sổ sách đầy đủ ngay từ đầu rẻ hơn nhiều so với bù sau.

Nộp thiếu, nộp chậm thì sao

Nộp thiếu thì phạt tiền chậm nộp. Mức phạt thường là ba phần trăm mỗi tháng trên số thuế chậm nộp, tính từ ngày hạn nộp cho đến ngày nộp thật. Chậm sáu tháng thì phạt gần hai mươi phần trăm số thuế nợ.

Nộp chậm cũng phạt, tính theo cùng cách. Nộp thiếu và nộp chậm thì tính chung.

Trường hợp nặng hơn là cố tình trốn thuế, bằng cách không đăng ký, không khai, hoặc khai sai có dấu hiệu cố ý. Trường hợp này có thể bị phạt nặng hơn nhiều, tùy mức độ.

Nên nếu bạn không chắc phải nộp bao nhiêu, thì gọi hỏi cơ quan thuế. Năm phút gọi điện rẻ hơn nhiều so với nộp thiếu rồi bị phạt, rồi truy thu.

Mấy câu hỏi hay gặp

Doanh thu bán tự nhiên thuộc ngành nào thì hỏi địa phương, vì mỗi nơi phân loại khác nhau. Cửa hàng tạp hóa ở một huyện có thể khác với cửa hàng tạp hóa ở huyện bên cạnh.

Tăng hay giảm doanh thu có phải kê khai lại không. Trả lời là có, thường phải trong thời hạn đầu năm sau. Kê khai tăng hoặc giảm thì mức thuế ấn định có thể thay đổi theo.

Mở chi nhánh thì có phải đóng thêm không. Có, chi nhánh là một đơn vị riêng, có mức thuế riêng. Nhưng cách này làm cho việc kê khai phức tạp lên, nhiều cửa hàng mở chi nhánh thì thành lập doanh nghiệp cho dễ quản lý.

Đừng làm những điều này

Đừng khai doanh thu thấp hơn thật để đóng ít tiền thuế hơn. Sổ sách lệch với tiền thật thì bị phát hiện, mà phạt cộng vào cả phần trốn nữa.

Đừng bỏ kê khai quý. Quý không khai thì đơn giản là mất tiền. Để lâu không khai thì mức phạt tăng dần, và sự việc cũ khó giải thích.

Đừng bỏ giấy nộp thuế. Có thể khi tới hạn bị hỏi nộp thiếu. Có giấy tờ thì bằng chứng rõ ràng.

Đừng gộp tiền thuế vào tiền vốn. Cửa hàng mở lên thường xem tiền còn trong két là tiền dư. Kỳ thuế tới mà không có tiền trả thì phải vay, lệch rất khó chịu.

Đừng chờ tính lời rồi mới biết mình lãi bao nhiêu. Cách ghi sổ để biết lãi lỗ đã có trong bài tính lợi nhuận cửa hàng. Biết lãi bao nhiêu thì mới biết có đủ sức nộp thuế không.

Lưu ý khi mở cửa hàng mới

Cửa hàng mới mở thường chưa có doanh thu thực tế. Lúc này khai doanh thu bao nhiêu cũng được, nhưng nên khai gần với thực tế. Khai quá thấp thì khi bán được nhiều, bị ấn định lại cao hơn, phải trả bù.

Đừng quên đăng ký thuế ngay khi mở cửa hàng. Nhiều cửa hàng mở rồi mới đăng ký, bị phạt hành chính về thủ tục. Đăng ký sớm thì còn được hướng dẫn, không bị phạt.

Muốn biết thủ tục mở cửa hàng từ đầu gồm những giấy gì, xem bài thủ tục giấy phép cửa hàng bán lẻ. Đăng ký đủ giấy rồi hẵng kinh doanh, khỏi bị phạt thủ tục.

Cần tư vấn theo ngành, gọi hotline/Zalo 0907.943.968.

Cần tư vấn theo ngành, gọi hotline/Zalo 0907.943.968.