Bán hàng tại hội chợ: làm sao để bán được mà không lỗ sổ sách

Có những ngày chủ cửa hàng ngồi cả buổi ở hội chợ mà vẫn không bán được gì, cũng có ngày bán hết sạch hàng mà về nhà không biết lãi bao nhiêu. Khác biệt nằm ở chỗ chuẩn bị trước và ghi sổ ngay tại chỗ chứ không phải ở chỗ may mắn.

Hội chợ là nơi người ta đi dạo vì lễ, vì năm mới, vì hàng tháng có phiên chợ. Người mua ở đó không có ý định mua xong đi, nên cửa hàng mở thấy hàng dễ thích, giá dễ chịu, và người bán nói chuyện vui thì họ mua ngay. Ngược lại, hàng bày la liệt mà giá ghi trên bảng khó đọc thì khách đi luôn.

Bài này nói về việc đăng ký gian hàng, chuẩn bị hàng, xử lý tiền mặt khi chỗ đông và mạng chập chờn, và cách ghi sổ để về nhà còn biết món nào lời.

Trước khi đi: xem kỳ chợ thật kỹ

Hội chợ mỗi nơi mỗi khác, nên đừng đi theo lời rảo của người bán hàng. Cần xem trước ba thứ.

Thứ nhất là quy mô và thời gian. Chợ nhỏ thì không cần thuê cả gian, mang theo bàn trưng bày và vài thùng hàng là đủ. Chợ lớn có đông khách thì mới đáng bỏ tiền thuê chỗ. Thứ hai là mặt bằng: gian hàng nằm trong góc khuất hay ngay mặt đường lớn. Khách đi lướt, gian nào nằm ngang tầm mắt sẽ được nhìn nhiều hơn. Thứ ba là ai bán ở đó. Có hàng của mình bán quần áo, mà bên cạnh toàn đồ ăn vặt thì mình sẽ phải cạnh tranh bằng mặt hàng chứ không phải bằng vị trí.

Đây cũng là lúc để nghĩ tới mặt bằng lâu dài, vì nhiều cửa hàng mở được từ chợ. Bài chọn mặt bằng buôn bán đặt khách nói những điều cần cân nhắc khi chọn chỗ lâu dài.

Đăng ký gian hàng: hồ sơ và mốc thời gian

Đăng ký gian hàng thường do ban quản lý chợ hoặc hội chợ đứng ra, và hạn nộp hồ sơ thường có mốc rõ ràng. Hết hạn nộp thì không có chỗ, mà chỗ tốt lại hết nhanh hơn chỗ tệ.

Hồ sơ thường cần giấy đăng ký kinh doanh, giấy tờ người đứng tên, và số tiền đặt cọc. Một số nơi còn yêu cầu mã số thuế và danh mục hàng bán để đối chiếu với giấy phép. Người bán mà mượn tên hộ kinh doanh của người khác thì dễ gặp rắc rối khi cần xuất hóa đơn.

Nên hỏi kỹ trước ba câu: giian hàng có được dựng bảng hiệu lớn không, quy định về loa và mức độ ồn ra sao, và hàng còn dư thì xử lý thế nào. Câu cuối hay bị bỏ qua nhưng lại quan trọng, vì mấy chục ký sữa còn lại mang về bán tiếp ở cửa hàng là một khoản hàng chết.

Bài khai trương cửa hàng làm gì cho đông nói thêm về cách tính lượng khách quanh những ngày đông để chuẩn bị lượng hàng.

Chuẩn bị hàng: chỉ mang món bán chạy

Sai lầm phổ biến nhất khi đi hội chợ là mang quá nhiều hàng. Mang nhiều thì tốn tiền thuê xe, tốn chỗ bày, và hàng dễ ẩn mình trong gian.

Nên chọn trước mười món chủ lực, rồi mang số lượng vừa đủ cho một ngày bán hết tầm một nửa. Nếu bán hết sớm thì tốt, khách sẽ bảo nhau mua thêm, và bạn còn dư để bán ở cửa hàng. Ngược lại, mang quá nhiều thì tiền bị khoá trong hàng tới kỳ chợ sau.

Hàng trưng bày cần có mẫu để khách xem và cần có giá dán rõ. Rẻ hơn mà không biết bao nhiêu thì không ai hỏi. Bài bảng hiệu và biển quảng cáo hút khách nói cách làm mặt tiền nhỏ cũng hút được khách.

Với hàng bán theo cân như rau củ hay trái cây, nên chuẩn bị sẵn túi và cân. Bài bán đếm cho khách mua nhanh nói cách bày bốn mươi giây cho một túi rau mà khách không bỏ đi.

Lựa chọn cách thanh toán

Ở hội chợ, tiền mặt vẫn là cách phổ biến nhất, nhưng nhiều người trả bằng thẻ hoặc ví điện tử. Nên chuẩn bị cả hai và nói rõ với khách.

Máy POS có kết nối mạng thì giao dịch xử lý nhanh, nhưng ở chỗ đông, tín hiệu hay chập chờn và có lúc treo cả dãy. Bài kết nối cân điện tử với phần mềm nói phần cân nối sao cho đơn khỏi phải gõ tay.

Cách chắc chắn hơn là mang sẵn một máy tính tiền cầm tay hoặc một máy tính bảng có ghi sổ ngoại tuyến. Bài lưu điện dự phòng cho quầy tính tiền nói chuẩn bị thế nào để mất mạng vẫn bán được.

Nếu quầy lúc nào cũng treo, chuyển sang chế độ ghi tay là chắc ăn. Khách thấy bạn ghi chép tay vẫn yên tâm, và bạn chỉ cần một tờ giấy có sẵn chia sẵn các món và giá.

Ghi sổ tại chỗ: đừng để về nhà mới làm

Sau khi bán được ba mươi món mà không ghi gì, tối về không biết bán được bao nhiêu, bán món nào nhiều nhất, tiền mặt còn bao nhiêu. Đó là lúc tệ nhất.

Quy tắc đơn giản nhất: mỗi lần bán là một dòng, ghi ngay tại chỗ, dùng cùng một mẫu giấy cả ngày. Cột nên có là tên hoặc mã hàng, số lượng, đơn giá, tiền khách đưa, tiền trả lại, và ghi chú nếu khách mua kèm thứ gì. Bài ghi sổ tay và dùng phần mềm quản lý bán hàng nói rõ lúc nào nên giữ sổ tay, lúc nào chuyển sang máy.

Khi ghi tay mà ngại thì chụp ảnh mẫu giấy đó sau mỗi giờ, để về nhà còn đọc được chữ. Nhiều cửa hàng bỏ hết mẫu giấy vào túi nilon rồi quên, đó là sai lầm không mất tiền nhưng mất thông tin.

Phân biệt tiền thu hộ và tiền bán hàng

Ở hội chợ hay có người bán lấy hộ cho khách, hoặc thu tiền của người khác. Số tiền đó không phải doanh thu của bạn, nhưng nó nằm chung một túi tiền mặt. Về nhà tính doanh thu sẽ thừa, và nếu thiếu thì bạn phải bù.

Cách xử lý là tách ngay từ lúc thu: ghi rõ trên mẫu giấy bao nhiêu là bán hàng, bao nhiêu là thu hộ, và thu hộ cho ai. Cuối ngày chuyển tiền thu hộ trả lại đúng người, không nhầm vào két.

Cách này cũng giúp bạn biết mình bán được bao nhiêu thật, không phải bao nhiêu tiền đi qua tay. Bài quy tỷ lệ giữ tiền mặt bao nhiêu là đủ nói chuẩn bị tiền mặt sao cho vừa đủ, không phải ôm quá nhiều.

Mang hàng về: đối chiếu trước khi bán tiếp

Hết chợ, dọn gian, kiểm tra lại hàng còn bao nhiêu. Phần dư đưa về cửa hàng bán tiếp thì phải nhập lại vào sổ, nếu không sẽ thành hàng có trong kho mà không có trong hệ thống, và báo cáo lợi nhuận sẽ sai.

Chỗ nào bán nhiều nhất trong ngày thì chỗ đó cần thêm hàng. Bài theo dõi bán chạy bán chậm bằng số nói cách ghi lại để biết món nào đang đi xuống mà không ai để ý.

Nếu hàng bán ở chợ có nguyên liệu dễ hỏng như bánh kẹo nhiệt đới hay sữa, cần chốt số lượng bán được trong một ngày trước khi mang. Bài cửa hàng trái cây tươi nhập bán trong ngày nói cách chọn lượng sao cho bán hết trong ngày mà không dư.

Giữ uy tín khi bán ở chỗ

Hội chợ là nơi bán nhanh, nhưng khách ở đó hay so giá và hay kể lại cho người quen. Trả tiền thiếu, đổi hàng chậm, hoặc chào giá không rõ là những thứ khách nhớ lâu.

Nên có sẵn quy tắc đơn giản và nói ra ngay từ đầu: giá niêm yết, đổi trả trong một số ngày, hàng bảo hành giữ phiếu. Không cần nhiều, nhưng cần nhất quán giữa các người bán.

Nếu bán theo đơn đặt trước và nhận sau ở cửa hàng thì lại càng phải ghi đầy đủ. Bài đơn hàng đặt trước nói cách không bỏ sót đơn khi người ta quay lại lấy.

Quảng cáo trước khi hội chợ bắt đầu

Hội chợ mở cửa đã có người, nhưng nếu biết trước họ sẽ đến và mua gì thì bạn bán dễ hơn nhiều. Bài chạy quảng cáo Facebook cho cửa hàng nhỏ ra đơn nói cách chạy quảng cáo mà vẫn đo được đơn.

Cách rẻ hơn là đăng ở group khu vực, dùng mã giảm giá riêng cho hội chợ để đo được hiệu quả. Người mua thấy mã riêng thì biết ngay mình đến đúng chỗ bán món mình cần.

Một danh sách ngắn để làm ngay

Một là xem kỳ chợ và chốt ngân sách thuê gian, bao gồm cả tiền cọc và tiền vận chuyển hàng tới. Hai là nộp hồ sơ đúng hạn, và hỏi kỹ ba điều: dựng bảng hiệu được không, quy định loa thế nào, hàng dư xử lý ra sao.

Ba là chọn mười món chủ lực, mang lượng bán được khoảng một nửa trong ngày, và dán giá rõ. Bốn là chuẩn bị cả tiền mặt lẫn ví điện tử, và mang theo một máy ghi sổ ngoại tuyến phòng khi mạng treo.

Năm là ghi từng dòng bán ngay tại chỗ, tách rõ tiền bán hàng với tiền thu hộ. Sáu là chụp ảnh mẫu giấy sau mỗi giờ để khỏi mất chữ. Bảy là về nhà đối chiếu hàng dư, nhập lại vào sổ, và ghi lại món nào hết sớm nhất.

Bảy việc đó tốn khoảng hai buổi chuẩn bị, nhưng quyết định chỗ tiền hội chợ có nằm lại trong két hay biến thành hàng tồn.

Muốn xem cách quản lý đơn hàng và tồn kho khi bán ở nhiều nơi thì xem trang quản lý bán hàng.

Các bài về mở cửa hàng và tìm khách quanh khu vực thì nằm ở chuyên mục mở cửa hàng.

Chủ cửa hàng muốn được tư vấn riêng cho kế hoạch bán hàng theo hội chợ và chợ trong năm thì nhắn hotline hoặc Zalo, hoặc ghé văn phòng; thông tin đầy đủ ở trang liên hệ.